چالش جدید اتحادیه اروپا برای ایلان ماسک: استفاده از داده‌های کاربران برای آموزش هوش مصنوعی

به گزارش نگاه فناوری:اتحادیه اروپا بار دیگر سلاح نظارتی خود را علیه غول‌های فناوری نشانه گرفته است! این بار گراک (Grok)، دستیار هوش مصنوعی ایلان ماسک، به دلیل احتمال استفاده از داده‌های کاربران اروپایی برای آموزش مدل‌های خود زیر ذره‌بین مقامات قرار گرفته است.

شکایت‌های اخیر نشان می‌دهد که این پلتفرم ممکن است از اطلاعات شخصی شهروندان اروپایی بدون رضایت صریح آنها برای بهبود عملکرد هوش مصنوعی خود استفاده کرده باشد. این موضوع با قوانین سختگیرانه GDPR اتحادیه اروپا در تضاد است و می‌تواند جریمه‌های سنگینی برای شرکت ماسک به همراه داشته باشد.

نکته جالب توجه اینجاست که این اتهامات در حالی مطرح می‌شوند که ماسک همواره از حریم خصوصی کاربران دفاع کرده است. آیا این یک تناقض آشکار است یا سوءتفاهمی در تفسیر قوانین وجود دارد؟ تحلیلگران معتقدند نتیجه این بررسی می‌تواند تأثیر عمیقی بر آینده هوش مصنوعی در اروپا بگذارد.

نهاد نظارتی مسئول حفاظت از داده‌ها در کشور ایرلند، که با نام کمیسیون حفاظت از داده‌ها (Data Protection Commission - DPC) شناخته می‌شود، به طور رسمی اعلام کرده است که تحقیقاتی را پیرامون عملکرد شبکه اجتماعی ایکس و شیوه استفاده این شرکت از داده‌های شخصی کاربران ساکن کشورهای اروپایی، به منظور آموزش مدل هوش مصنوعی گراک، آغاز نموده است.

بر اساس گزارش منتشر شده توسط خبرگزاری رویترز، کمیسیون DPC در جریان این تحقیقات به بررسی این موضوع خواهد پرداخت که پلتفرم ایکس چگونه داده‌های موجود در پست‌های عمومی منتشر شده توسط کاربران اروپایی را برای پردازش و استفاده در فرآیند آموزش مدل‌های هوش مصنوعی خود به کار می‌گیرد. لازم به ذکر است که کمیسیون DPC پیش از این نیز سابقه برخورد با شرکت‌های بزرگ فناوری نظیر مایکروسافت، تیک‌تاک و متا را داشته و آن‌ها را به دلیل نقض مقررات حفاظت از داده‌ها مورد جریمه قرار داده است. مجموع جریمه‌های اعمال شده بر شرکت متا توسط این کمیسیون تاکنون به حدود 3 میلیارد یورو (معادل تقریبی 3.38 میلیارد دلار) رسیده است که نشان از جدیت این نهاد نظارتی در اجرای قوانین دارد.

شبکه اجتماعی ایکس در سال 2024، در یک اقدام نسبتاً آرام و بدون اطلاع‌رسانی گسترده، کاربران خود را در فرآیند به اشتراک‌گذاری داده‌ها با شرکت xAI، استارتاپ هوش مصنوعی متعلق به ایلان ماسک، ثبت‌نام نمود. هدف از این اقدام، استفاده از داده‌های کاربران برای آموزش و توسعه چت‌بات هوشمند گراک بوده است. ایلان ماسک، مالک ایکس، ماه گذشته رسماً اعلام کرد که شرکت xAI مالکیت این شبکه اجتماعی را به دست آورده است.

با توجه به مفاد مقررات عمومی حفاظت از داده‌ها در اتحادیه اروپا (General Data Protection Regulation - GDPR)، نهاد ناظر ایرلند این اختیار را دارد که در صورت اثبات تخلف یک شرکت، جریمه‌ای تا سقف 4 درصد از کل درآمد جهانی آن شرکت را اعمال نماید. این قوانین شرکت‌ها را موظف می‌سازد تا برای هرگونه پردازش داده‌های کاربران، مبنای قانونی مشخص و معتبری ارائه نمایند. آغاز تحقیقات جدید کمیسیون DPC پس از آن صورت گرفته است که در سال گذشته، به دنبال صدور حکم دادگاه، محدودیت‌هایی برای استفاده ایکس از داده‌های کاربران اروپایی در فرآیند آموزش هوش مصنوعی در نظر گرفته شده بود. این تحقیقات نشان از حساسیت نهادهای نظارتی اروپا نسبت به نحوه استفاده شرکت‌های فناوری از داده‌های کاربران و لزوم رعایت حریم خصوصی آن‌ها دارد.